Druk 3D pomaga niewidomym zwiedzać łódzki Pałac Poznańskiego

Druk 3D pomaga niewidomym zwiedzać łódzki Pałac Poznańskiego

Obcowanie z zabytkami architektury, podziwianie monumentalnych rozmiarów budynków i ich kunsztownych dekoracji jest aktywnością sprawiającą przyjemność ogromnej rzeszy ludzi na całym świecie. Kiedy wyjeżdżamy do innego miejsca, większość z nas kieruje swe pierwsze kroki właśnie ku zabytkom. Pałace, zamki, kościoły, czy kamienice przyciągają tysiące turystów. Z jednego prostego powodu: pozwala to niejako cofnąć się w czasie. Zabytki dostarczają nam historycznej wiedzy na temat danego okresu, pozwalają poznać ówczesną sztukę i podziwiać inżynierski geniusz konstruktorów. Gros z nich poznajemy wzrokowo, machinalnie, nawet się nad tym nie zastanawiając. Co jednak z osobami, które tę możliwość na pewnym etapie życia utraciły, lub nigdy jej nie posiadały? Z pomocą przychodzą makiety dostosowane do potrzeb osób niedowidzących i niewidomych.

Taka właśnie makieta autorstwa Justyny Pietrzykowskiej powstała we współpracy z Muzeum Miasta Łodzi. Odwzorowuje ona salę jadalną w Pałacu Izraela Poznańskiego w Łodzi. Rezydencja fabrykancka jest jednym z największych pałaców przemysłowych w Europie.
Prace nad jej przygotowaniem trwały 5 miesięcy, a niebagatelną rolę w tym procesie odegrały nowoczesne technologie, takie jak modelowanie komputerowe, czy interesujący nas druk przestrzenny.

Druk 3D pomaga niewidomym zwiedzać łódzki pałac Poznańskiego

                                                           Zwiedzanie sali jadalnej z wykorzystaniem makiety

zaprojektujemy szkolenie z druku 3d dla twojej firmy

Proces przygotowania i tworzenia makiety został podzielony na etapy:

Etap 1: analiza percepcji osób z dysfunkcją wzroku na podstawie zwiedzania sali jadalnej.
Etap 2: wybór skali, materiałów i technologii do wykonania makiety.
Etap 3: tworzenie prototypów (fragmentów makiety) – interpretacja rzeczywistości.
Etap 4: połączenie prototypów oraz pozostałych elementów i
stworzenie całości makiety.

Pierwszym krokiem było zapoznanie się z potrzebami, ograniczeniami i różnicami w sposobach postrzegania architektury przez osoby o różnym stopniu niepełnosprawności. Dopiero po uzbrojeniu się w niezbędną wiedzę nabytą podczas konsultacji z niewidomymi ekspertami można było przystąpić do właściwych prac nad makietą.

Następnym krokiem był wybór skali i technologii. Zdecydowano się na skalę 1:25. Gotowy model ma 40 cm szerokości, 80 cm długości, a ściany mają wysokość 32 cm. Był to idealny kompromis pomiędzy dokładnością detali i możliwością „zwiedzania” makiety całościowo, a nie pojedynczych jej fragmentów. Umożliwia to poznanie proporcji sali, oraz wyeliminowanie łączeń, które mogłyby zaburzać percepcję zwiedzających. Makieta została podzielona na dwie partie pod względem materiałów, a co za tym idzie, technologii. W odniesieniu do przestrzeni sali jadalnej dolna partia modelu jest drewniana, górna z białego tworzywa PLA. Na potrzeby realizacji górną partię stworzono z 8 fragmentów wykonanych z PLA, a partię dolną podzielono na 3 drewniane ściany i podłogę z dodatkowo wycinanymi i drukowanymi detalami. W makietę można swobodnie włożyć ręce by wygodnie poznawać poszczególne jej elementy. Górna partia sali została wydrukowana przy użyciu drukarki Makerbot Replicator 2 (28,5×15,3×15,5) w technologii FDM przy użyciu filamentu o średnicy 1,75 mm. Jakie korzyści przyniosło wykorzystanie drukarki 3D?

  • Możliwość stworzenia elementów bogatych w niewielkich rozmiarów detale o nieforemnych kształtach
  • Skrócenie czasu wykonania elementów, obniżenie kosztów
  • Możliwość szybkiego tworzenia prototypów umożliwiających bieżące konsultacje z niewidomymi i wprowadzanie zmian w projekcie.
  • Trwałość w ten sposób wykonanych elementów
  • Nieodzowną w tym przypadku zaletą jest możliwość mycia i dezynfekcji elementów mających częsty kontakt z dłońmi „zwiedzających”

Druk 3D pomaga niewidomym zwiedzać łódzki pałac Poznańskiego 3 

Partia dolna została wykonana ze sklejki drewnianej odzwierciedlającej dębową boazerię.Technologia cięcia laserem jest niezastąpiona przy bardzo skomplikowanych kształtach i rozmiarach płyt drewnopochodnych. Dzięki zastosowaniu lasera uzyskano ponadto gładkie krawędzie. Jest to ważne ze względu na komfort oraz bezpieczeństwo osób niewidomych.

W trzecim etapie skupiono się na uproszczeniu modelu. Zrezygnowano z niektórych elementów, które mogłyby zakłócić odbiór całości osobom niewidzącym. Inne zaś nieco powiększono, lub zmieniono w sposób sygnalizujący istnienie elementu w tym miejscu, pozbawiając go jednak dokładnego odwzorowania. W kilku przypadkach nie było to jednak konieczne, gdyż osoba zwiedzająca może dotknąć oryginału i skonfrontować makietę z rzeczywistym detalem znajdującym się w sali.

Ostatnim etapem było połączenie prototypów i ścian, a następnie oparcie ich o podłogę. Wydrukowano również stół z krzesłami i postacie ludzi. To elementy dopełniające całość i pomagające osobom z dysfunkcją wzroku określić skalę makiety w sposób intuicyjny.

Druk 3D pomaga niewidomym zwiedzać łódzki pałac Poznańskiego 2

Ta sensoryczna makieta jest kolejnym przykładem na praktyczne wykorzystanie druku 3D do osiągnięcia niekonwencjonalnego celu. Po raz kolejny drukowane elementy okazały się w wielu wymiarach lepsze od wytwarzanych tradycyjnie. Dodatkowo cieszy fakt, że dzięki technologii druku przestrzennego można ułatwić życie osobom z różnego rodzaju dysfunkcjami. Zastosowania medyczne, takie jak protezy, czy implanty powoli stają się domeną druku 3D. Jak widać, można również ułatwiać życie niepełnosprawnym także w taki, mniej inwazyjny sposób, dając im dostęp do aktywności, których normalnie nie byliby w stanie wykonywać. Ma to przecież niebagatelne znacznie w walce ze społecznym wykluczeniem osób niepełnosprawnych.

Autor: Krzysztof Sus

Źródło: Justyna Pietrzykowska „Rola zmysłu dotyku w percepcji architektury historycznej – Makieta sali jadalnej Pałacu Poznańskiego w Łodzi”

Zdjęcia opublikowane zostały dzięki uprzejmości autorki i pochodzą z jej prywatnego zbioru.



Student Analityki Społecznej na łódzkim wydziale ekonomiczno-socjologicznym z zamiłowaniem do motoryzacji, lotnictwa i nowoczesnych technologii. Eksplorator hiszpańskiego rynku 3D w Rabbit Form.